[de
verkorte versie van dit artikel is verschenen in het Dagblad van het Noorden]
President Obama, Bill
Gates, de oprichters van Greenpeace, maar ook de Zweden en de Finnen kiezen
allen voor kernenergie. Dat getuigt van realiteitszin en goed rentmeesterschap.
Dat alle energie spoedig helemaal duurzaam kan worden opgewekt en kernenergie
niet nodig zou zijn, is een onverantwoorde boodschap die uiteindelijk leidt tot
afhankelijkheid van fossiele brandstoffen, méér CO2-uitstoot en onnodig dure
stroom.
Als tiener was de astronaut Wubbo Ockels één van mijn
idolen. De stoere ruimtevaarder met zijn rotsvaste geloof in de techniek en
vooruitgang was zelfs één van de redenen dat ik er voor koos in Delft te gaan
studeren. Dat waren de jaren ‘80. Ik ben bang dat mijn toenmalige idool daar
een klein beetje in is blijven hangen.
Want Wubbo Ockels is een kruistocht begonnen. Tegen
kernenergie in het algemeen en tegen het piepkleine Amsterdamse
energiebedrijfje Atoomstroom.nl in het bijzonder. Atoomstroom.nl onderscheidt
zich door 100% met kerncentrales opgewekte elektriciteit te leveren. In een
opmerkelijk opinieartikel in het
Dagblad van het Noorden en in een
video-boodschap op Youtube
haalt hij fel naar ons uit.
Volgens Ockels zou het ‘griezelig’ zijn dat de mening rond
kernenergie positiever wordt, ‘alsof kernenergie iets anders is dan 10-20 jaar
geleden’, zo schrijft hij. Ook zou kernenergie duur zijn en het afvalprobleem
onopgelost. Onze energiehonger zou volgens Ockels wel op te lossen zijn met
‘zonnepanelen, windturbines op zee en biokerosine uit zeewier’. Het is tijd
voor Wubbo Ockels om wakker te worden uit deze droom, want er is wel degelijk
iets veranderd in de afgelopen 20 jaar!
Ten eerste heeft de techniek beslist niet stilgestaan. Zo
zijn er ultraveilige generatie III+ centrales op de markt gekomen die minder
afval produceren en meer elektriciteit. En de eerste prototypes van de zeer
zuinige generatie IV centrales -waarvoor nog voor duizenden jaren brandstof is-
worden al gebouwd.
Nog belangrijker is dat onze inzichten zijn veranderd. Toen
Ockels 24 jaar geleden rond de aarde cirkelde had nog niemand van het
broeikaseffect gehoord. Maar we weten nu dat de aarde opwarmt door onze
energiehonger en dat dat grote gevaren met zich meebrengt. Dat mogen we
toekomstige generaties niet aandoen. Daarom is CO2-reductie nu wereldwijd
topprioriteit.
En kernenergie is onze belangrijkste CO2-arme energiebron,
goed voor 30% van de elektriciteit in Europa en de VS. De CO2-uitstoot van
kernenergie -inclusief de bouw van een
centrale, de winning en het verrijken van uranium én het ontmantelen van de
centrale aan het einde van de levensduur- is lager dan -of net zo laag als-
die van duurzame energiebronnen (Bron: ECN).
Kernenergie duur? Om te bouwen is een kerncentrale inderdaad
duur. De eerste van een nieuwe generatie, zoals in Finland, helemaal. Maar
omdat een centrale daarna 60(!) jaar draait en de brandstof in verhouding bijna
gratis is, kost een kilowattuur 3 tot 5 cent. Dat is minder dan alle andere
vormen van alternatieve energieopwekking: 10x minder dan zonnestroom en ten
minste 4x minder dan wind op zee. Niet voor niets heeft Frankrijk, dat voor 80%
op kernenergie draait, de goedkoopste stroom van Europa en de laagste
CO2-uitstoot per hoofd van de bevolking van alle geïndustrialiseerde landen,
terwijl het peperdure Duitse duurzame stroomexperiment leidt tot te weinig en
te dure stroom.
En dan het afvalprobleem. Daar zijn juist hele goede
oplossingen voor! Zo werken de Zweden in Oskarshamn aan opslag in graniet, waar
nucleair afval voor eeuwig veilig opgeborgen kan worden. En Bill Gates kondigde
vorige week aan dat hij investeert in een nieuw type kernreactor dat het afval
juist als brandstof gebruikt. We kúnnen kernafval dus nú al veilig verwerken en
opslaan. En technische ontwikkelingen zullen het probleem alleen maar kleiner
te maken, want de genoemde generatie IV centrales produceren nagenoeg geen
afval. [Overigens zal er altijd medisch en industrieel radioactief afval zijn,
met of zonder kerncentrales.]
Maar wat sinds de jaren ’80 nog het meest veranderd is, is
onze elektriciteitsconsumptie: Die is verdubbeld! En ondanks spaarlampen en
besparingscampagnes wordt dat alleen maar erger. Voor 2030 wordt weer een
verdubbeling verwacht. Want we gaan elektrisch rijden, vaker de trein nemen,
méér Googelen, thuiswerken en warmtepompen inzetten. Allemaal goed voor het
milieu, maar het vréét elektriciteit.
We moeten daarom alles op alles zetten om de komende
decennia voldoende, betaalbare en CO2-arme elektriciteit op te wekken. Dat kan
alleen als we óók inzetten op kernenergie, met duurzame bronnen alleen redden
we het onmogelijk. De boodschap ‘het kan allemaal nú duurzaam, en over een paar
jaar is het rendabel’ is misleidend en zet burgers, maar ook politici en
beleidsmakers op het verkeerde been. Bovendien zit er nog een gigantisch
potentieel in het efficiënter en nog goedkoper maken van kernenergie. Wakker worden Wubbo, want we mógen
onze kinderen en kleinkinderen deze technologie daarom dan ook niet onthouden!
Ir. Sjef Peeraer is
oprichter van Atoomstroom.nl, de enige leverancier van 100% met kerncentrales
opgewekte elektriciteit